Lý do rất rõ: doanh nghiệp và người vay không còn “chịu nổi” chi phí vốn cao, trong khi cơ quan quản lý vẫn yêu cầu giữ mặt bằng lãi suất hỗ trợ nền kinh tế.
👉 Kết quả là biên lãi thuần (NIM) – “nồi cơm” chính của ngân hàng – đang bị ép mỏng.
📉 NIM co lại, lợi nhuận bắt đầu phân hóa
Thực tế quý I/2026 cho thấy bức tranh lợi nhuận không còn “đồng pha”:
- Một số ngân hàng vẫn tăng trưởng tốt nhờ đa dạng nguồn thu, như MB, Techcombank hay VPBank
- Nhưng cũng có trường hợp như LPBank: thu nhập tăng nhưng lợi nhuận vẫn giảm do chi phí dự phòng “ăn mòn”
Điều này phản ánh rõ một xu hướng: kiếm tiền không còn khó, nhưng giữ được lợi nhuận mới là bài toán lớn.
💣 Cảnh báo nóng: tăng lãi suất nhanh = kích hoạt nợ xấu
Phát biểu đáng chú ý nhất đến từ CEO MB: nếu lãi suất cho vay bị đẩy lên quá nhanh, nợ xấu sẽ bùng phát.
Nghe đơn giản nhưng cực kỳ “đắt”:
- Lãi suất cao → khách hàng khó trả nợ
- Khó trả nợ → nợ xấu tăng
- Nợ xấu tăng → ngân hàng phải trích lập dự phòng
- Dự phòng tăng → lợi nhuận “bay màu”
👉 Đây chính là vòng xoáy mà hệ thống ngân hàng đang cố tránh.
🔄 Ngân hàng xoay trục: kiếm tiền ngoài lãi
Khi NIM bị bóp nghẹt, các ngân hàng buộc phải tìm “đường sống” mới:
- Đẩy mạnh dịch vụ, phí
- Tận dụng hệ sinh thái khách hàng
- Tăng thu từ bảo hiểm, đầu tư, ngoại hối
Điển hình như Techcombank – mảng dịch vụ tăng hơn 70%, trở thành động lực chính cho lợi nhuận.
⚖️ Lợi nhuận cao đi kèm rủi ro cao hơn
Một số ngân hàng như VPBank vẫn giữ được NIM cao nhờ tập trung vào phân khúc lợi suất tốt (tín chấp, SME, hộ kinh doanh). Nhưng “miếng bánh ngon” này cũng đi kèm rủi ro lớn hơn, đòi hỏi kiểm soát tín dụng cực kỳ chặt.
👉 Nói cách khác: muốn lãi cao thì phải chấp nhận rủi ro – vấn đề là kiểm soát được đến đâu.
