Margin lập đỉnh 415.000 tỷ: công ty chứng khoán ngày càng giống “ngân hàng ngầm”

Thị trường chứng khoán ghi nhận một cột mốc đáng chú ý khi tổng dư nợ cho vay tại các công ty chứng khoán (bao gồm margin và ứng trước tiền bán) đạt khoảng 415.000 tỷ đồng vào cuối quý I/2026.

Trong đó:

  • Dư nợ margin ước đạt 405.000 tỷ đồng
  • Tăng khoảng 13.000 tỷ chỉ sau 3 tháng
  • Thiết lập mức cao nhất lịch sử

Đáng chú ý, quy mô cho vay của nhiều công ty chứng khoán hiện đã tiệm cận, thậm chí vượt một số ngân hàng nhỏ trong hệ thống.

tctdvn-margin-lap-dinh-415000-ty-cong-ty-chung-khoan-ngay-cang-giong-ngan-hang-ngam-1777004130.jpg
Số lượng công ty chứng khoán có dư nợ cho vay margin trên 1 tỷ USD nhiều chưa từng thấy. Ảnh: Phương Lâm.

🏦 Top đầu vượt mốc tỷ USD, cuộc đua margin nóng lên rõ rệt

Toàn thị trường hiện có 15 công ty chứng khoán sở hữu dư nợ cho vay trên 10.000 tỷ đồng.

Nhóm dẫn đầu gồm:

  • Techcom Securities (TCBS): ~44.100 tỷ đồng
  • SSI Securities: ~36.600 tỷ đồng
  • VPBank Securities: ~35.900 tỷ đồng
  • VPS Securities: ~30.000 tỷ đồng
  • Ho Chi Minh City Securities Corporation: ~28.100 tỷ đồng

👉 Cả 5 công ty này đều đã vượt mốc 1 tỷ USD dư nợ margin

Đặc biệt:

  • VPS tăng mạnh nhất: +~8.000 tỷ chỉ trong quý I
  • VPBankS cũng tăng nhanh, áp sát SSI
  • SSI và HSC có xu hướng đi ngang hoặc giảm nhẹ

📊 Cho vay trở thành “mỏ vàng” lợi nhuận

Hoạt động cho vay đang đóng góp tỷ trọng lớn trong doanh thu của các công ty chứng khoán:

  • TCBS:
    ➤ Doanh thu ~2.783 tỷ
    ➤ Riêng cho vay: 1.228 tỷ (44%)
  • VPBankS:
    ➤ Doanh thu ~2.871 tỷ
    ➤ Lãi cho vay: ~880 tỷ
  • SSI:
    ➤ Doanh thu ~3.295 tỷ
    ➤ Cho vay đóng góp ~1.050 tỷ (~1/3 tổng doanh thu)

👉 Với nhiều công ty, mảng cho vay chiếm 30–40% doanh thu, trở thành trụ cột chính

⚖️ Nhóm phía sau tăng tốc nhưng phân hóa rõ

Ngoài top đầu, các công ty tầm trung cũng đẩy mạnh margin:

  • ACBS Securities: ~19.300 tỷ (+12%)
  • Vietcap Securities: ~16.400 tỷ
  • MBS Securities: ~15.500 tỷ
  • KIS Vietnam Securities: ~12.000 tỷ

Ngược lại:

  • Mirae Asset Vietnam Securities giảm dư nợ (~-4%)

➡️ Cho thấy không phải công ty nào cũng “chạy đua margin”, nhất là khi rủi ro thị trường tăng lên

📉 Tăng trưởng margin chậm lại, nhà đầu tư thận trọng hơn

Dù lập đỉnh, tốc độ tăng margin quý I đã có dấu hiệu chững lại so với các giai đoạn bùng nổ trước.

Nguyên nhân chính:

  • Nhà đầu tư chủ động giảm đòn bẩy
  • Áp lực call margin khi thị trường điều chỉnh
  • Lãi suất tăng từ cuối 2025

👉 Lãi suất cao hơn khiến chi phí vay tăng, trực tiếp ảnh hưởng đến nhu cầu margin

🔍 Góc nhìn: công ty chứng khoán đang “ngân hàng hóa” mô hình kinh doanh

Xu hướng hiện tại cho thấy:

  • Môi giới truyền thống biên lợi nhuận thu hẹp
  • Cho vay margin trở thành động lực chính
  • Quy mô tín dụng của CTCK ngày càng lớn

👉 Nhiều công ty đang vận hành gần giống:
➡️ “ngân hàng thu nhỏ” trên thị trường vốn

Tuy nhiên, rủi ro đi kèm không nhỏ:

  • Phụ thuộc vào biến động thị trường
  • Áp lực quản trị rủi ro tín dụng
  • Nguy cơ lan truyền khi thị trường giảm sâu