Hơn 1 triệu tỷ nợ vay của các “ông lớn” VN100: VIC, VHM, FPT vay để đầu tư khủng, trong khi nhiều doanh nghiệp BĐS phải vay để sống sót

Nợ vay của các “ông lớn” doanh nghiệp Việt đang tăng mạnh – nhưng câu chuyện phía sau lại rất khác nhau. Có doanh nghiệp vay tiền để tăng tốc mở rộng, nhưng cũng có doanh nghiệp vay chỉ để duy trì hoạt động.

💰 Hơn 1 triệu tỷ nợ vay của 20 “con nợ lớn”

Theo thống kê từ nhóm 20 doanh nghiệp vay nợ nhiều nhất trong VN100 (không tính ngân hàng, bảo hiểm, chứng khoán), tổng nợ vay đến cuối năm 2025 đã lên tới hơn 1.048.000 tỷ đồng, tăng 33% so với năm 2024.

Nợ vay luôn là con dao hai lưỡi:

  • Nếu dùng đúng cách → trở thành đòn bẩy tăng trưởng

  • Nếu dùng để duy trì hoạt động → có thể bào mòn lợi nhuận

Và dữ liệu năm 2025 cho thấy sự phân hóa rất rõ giữa các doanh nghiệp lớn.

🚀 Nhóm “vay để lớn”

Một số tập đoàn đang tăng nợ vay mạnh vì đẩy mạnh đầu tư quy mô lớn.

Tiêu biểu nhất là hệ sinh thái của tỷ phú Phạm Nhật Vượng:

  • Vingroup (VIC) tăng nợ thêm hơn 111.000 tỷ đồng (+50%)

  • Vinhomes (VHM) tăng gần 65.000 tỷ đồng (+80%)

Dù tăng nợ mạnh, hai doanh nghiệp này vẫn có dòng tiền kinh doanh rất lớn:

  • VIC tạo ra hơn 74.000 tỷ đồng dòng tiền kinh doanh, nhưng chi 150.000 tỷ đồng đầu tư

  • VHM chi hơn 82.000 tỷ đồng cho đầu tư dự án mới

Nói cách khác, nợ vay chính là “nhiên liệu” để nuôi các siêu dự án.

💻 Công nghệ và công nghiệp cũng tăng đòn bẩy

Không chỉ bất động sản, nhiều tập đoàn lớn khác cũng tăng vay để đầu tư dài hạn.

Ví dụ:

  • FPT tăng nợ hơn 6.000 tỷ đồng để mở rộng hạ tầng số và hệ sinh thái công nghệ

  • Hòa Phát tăng nợ hơn 9.000 tỷ đồng để đầu tư siêu dự án Dung Quất 2

  • Vietjet Air, Gelex cũng tăng đòn bẩy từ 40–70%

Đây là chiến lược “vay để tăng tốc” nhằm rút ngắn thời gian tích lũy vốn.

⚠️ Nhóm “vay để cầm cự”

Ở chiều ngược lại, một số doanh nghiệp tăng nợ vì dòng tiền kinh doanh âm.

Dấu hiệu nhận diện nhóm này:

  • Dòng tiền kinh doanh âm

  • Dòng tiền tài chính dương mạnh (vay nhiều)

Trường hợp đáng chú ý nhất là:

📉 Kinh Bắc (KBC)

  • Nợ vay tăng tới 183%

  • Dòng tiền kinh doanh âm hơn 18.000 tỷ đồng

Số tiền vay thêm chủ yếu để bù đắp thiếu hụt dòng tiền, chứ không phải đầu tư mới.

Một số doanh nghiệp bất động sản khác cũng rơi vào tình trạng tương tự:

  • Novaland (NVL): dòng tiền kinh doanh âm gần 6.000 tỷ đồng

  • Khang Điền (KDH): dòng tiền kinh doanh âm hơn 3.100 tỷ đồng

Những doanh nghiệp này đang ở trạng thái “vay để duy trì hoạt động”.

tctdvn-hon-1-trieu-ty-no-vay-cua-cac-ong-lon-vn100-vic-vhm-fpt-vay-de-dau-tu-khung-trong-khi-nhieu-doanh-nghiep-bds-phai-vay-de-song-sot-1773298629.jpg
Trong nhóm bất động sản, có những doanh nghiệp tăng cường vay nợ để mở rộng hoạt động nhưng cũng có không ít doanh nghiệp vay để "cầm cự" do dòng tiền từ hoạt động kinh doanh âm nặng

🧾 Nhóm giảm nợ để củng cố tài chính

Bên cạnh đó, một số doanh nghiệp lại chủ động giảm nợ vay.

Tiêu biểu:

  • Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR) giảm nợ hơn 5.300 tỷ đồng

  • Masan (MSN) giảm nợ sau giai đoạn thâu tóm mạnh

  • Đèo Cả (HHV) bắt đầu trả nợ khi các dự án BOT đi vào thu phí ổn định

Đây là giai đoạn chuyển từ chu kỳ đầu tư sang chu kỳ thu hồi vốn.

📊 Bức tranh nợ vay đang phân hóa mạnh

Nhìn vào nhóm 20 doanh nghiệp nợ vay lớn nhất, có thể thấy 3 trạng thái tài chính rất khác nhau:

🚀 Vay để mở rộng: tăng trưởng và đầu tư mạnh
🛡 Vay để cầm cự: bù đắp dòng tiền thiếu hụt
📉 Giảm nợ: tối ưu bảng cân đối

Điều này cho thấy đòn bẩy tài chính không xấu hay tốt, mà phụ thuộc vào cách doanh nghiệp sử dụng nó.

Trong chu kỳ kinh tế hiện nay, nợ vay đang trở thành phép thử lớn đối với sức khỏe tài chính của các “ông lớn” trên thị trường.