Đề xuất này lập tức thu hút sự chú ý vì liên quan trực tiếp đến túi tiền người dân, đặc biệt trong bối cảnh EVN từng lỗ hàng chục nghìn tỷ đồng.
⚡ Bộ Công Thương đề xuất cơ chế mới cho giá điện
Trong hồ sơ sửa đổi Luật Điện lực gửi Bộ Tư pháp, Bộ Công Thương đề xuất giá bán lẻ điện cần được điều chỉnh kịp thời theo biến động chi phí đầu vào thực tế nhằm đảm bảo bù đắp chi phí hợp lý và có lợi nhuận phù hợp để doanh nghiệp bảo toàn, phát triển vốn.
Điểm đáng chú ý nhất là trường hợp chi phí sản xuất, cung ứng điện chưa được tính hết trong một lần điều chỉnh, phần còn thiếu sẽ được phân bổ vào các lần điều chỉnh giá điện tiếp theo.
Đề xuất này xuất phát từ thực tế EVN từng chịu cú sốc lớn giai đoạn 2022-2023 khi giá than, khí, dầu tăng mạnh nhưng giá điện chưa tăng tương ứng để hỗ trợ kiểm soát lạm phát và phục hồi kinh tế sau Covid-19.
Có thời điểm EVN lỗ lũy kế gần 45.000 tỷ đồng. Theo số liệu mới nhất, khoản lỗ công ty mẹ hiện còn khoảng 5.611 tỷ đồng vào cuối năm 2024.
💰 Bộ Tài chính yêu cầu minh bạch toàn bộ chi phí
Trước đề xuất trên, Bộ Tài chính yêu cầu phải công khai rõ toàn bộ cấu phần hình thành giá điện như chi phí sản xuất, truyền tải, phân phối, quản lý và các khoản chi phí lớn.
Cơ quan này cũng đề nghị cần có cơ chế kiểm toán độc lập, giám sát chặt để tránh việc các khoản chi chưa hợp lý hoặc vận hành kém hiệu quả lại bị cộng thẳng vào giá điện mà người dân phải trả.
Thông điệp khá rõ: doanh nghiệp phải tự chịu trách nhiệm với hiệu quả hoạt động của mình, không thể mặc định chuyển rủi ro sang người dân.
🏛️ Nhiều bộ ngành cùng lên tiếng
Không chỉ Bộ Tài chính, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cũng đề nghị cần quy định rõ tần suất điều chỉnh giá điện để tránh các đợt tăng giá đột ngột.
Trong khi đó, Bộ Tư pháp yêu cầu làm rõ cơ quan chịu trách nhiệm công khai chi phí thực tế tính giá điện.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đề nghị quy định rõ hơn để đảm bảo tính minh bạch.
🔎 Bộ Công Thương nói gì?
Tiếp thu ý kiến, Bộ Công Thương cho biết dự thảo luật đã bổ sung quy định yêu cầu đơn vị bán lẻ điện hằng năm phải báo cáo chi phí thực tế.
Sau đó, Bộ Công Thương sẽ phối hợp cùng Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan để kiểm tra và công khai chi phí hình thành giá điện.
Ngoài ra, dự thảo cũng quy định rõ nếu Nhà nước muốn hỗ trợ tiền điện cho các nhóm đặc thù thì phải dùng ngân sách Nhà nước hoặc nguồn quỹ hợp pháp, thay vì chuyển gánh nặng sang doanh nghiệp hoặc người tiêu dùng.
