📌 Báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025 của Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) có một con số khá gây chú ý: 170.876 viên đá màu, đá quý và đá bán quý được theo dõi ngoài bảng cân đối kế toán, với tổng giá trị hơn 1,04 tỷ đồng.
Nếu lấy 1,04 tỷ đồng chia cho hơn 170.000 viên, kết quả chỉ khoảng 6.000 đồng/viên. Nghe khá khó tin với một doanh nghiệp kinh doanh vàng bạc, đá quý.
Nhưng điểm mấu chốt lại nằm ở cụm từ: “ngoài bảng cân đối kế toán”.
🔎 6.000 đồng/viên không phải giá trị thực của số đá
Một tài sản muốn được ghi nhận trên bảng cân đối kế toán phải đáp ứng các điều kiện nhất định về quyền kiểm soát và lợi ích kinh tế. Vì vậy, một món đồ đang nằm trong kho doanh nghiệp chưa chắc đã là tài sản được ghi nhận của doanh nghiệp.
Có thể hình dung đơn giản như một gara ô tô. Trong gara có hàng chục chiếc xe nhưng phần lớn là xe khách gửi sửa. Gara có trách nhiệm quản lý nhưng không thể cộng toàn bộ giá trị những chiếc xe này vào tài sản của mình.
Với ngành vàng bạc đá quý cũng tương tự.
💍 Trong kho có thể xuất hiện đá của khách gửi để gắn, sửa chữa; đá của đối tác ký gửi; hoặc đá được tháo ra từ những món nữ trang cũ mà doanh nghiệp thu mua.
Đặc biệt, khi mua lại nữ trang cũ, giá thu mua có thể chủ yếu được xác định theo trọng lượng vàng. Phần đá gắn trên sản phẩm có thể không được tính tiền riêng. Vì vậy, giá trị theo dõi của những viên đá này có thể rất thấp, nhưng điều đó không đồng nghĩa giá trị thị trường thực tế cũng thấp như vậy.
📊 Đối với hàng tồn kho thuộc sở hữu doanh nghiệp, kế toán phải ghi nhận theo các nguyên tắc và chuẩn mực liên quan, có giá gốc, đánh giá khả năng thu hồi và xem xét dự phòng khi cần thiết.
Trong khi đó, với những tài sản, hiện vật được theo dõi ngoài bảng, con số ghi nhận có thể chủ yếu mang tính quản lý, dựa trên chứng từ giao nhận hoặc mức giá quy ước để kiểm soát số lượng và hạn chế thất thoát.
👉 Vì vậy, hơn 1,04 tỷ đồng không nên được hiểu là giá thị trường của toàn bộ 170.876 viên đá, và phép chia ra khoảng 6.000 đồng/viên dù đúng về số học nhưng không phản ánh giá trị thực tế của từng viên.
💎 Vậy báo cáo của SJC thực sự cho chúng ta biết điều gì?
Thông tin quan trọng nhất là tại cuối năm 2025, SJC đang theo dõi 170.876 viên đá màu, đá quý và đá bán quý ngoài bảng cân đối kế toán.
Trong đó có thể bao gồm đá ký gửi của khách, không thuộc sở hữu SJC. Ngoài ra còn có đá vụn, kim cương tấm hoặc đá tháo từ các sản phẩm SJC thu mua. Một số có thể thuộc sở hữu doanh nghiệp nhưng được theo dõi ngoài bảng nhằm phục vụ quản lý, tránh thất thoát.
⚠️ Báo cáo không cung cấp đầy đủ thông tin về chủng loại, kích thước, chất lượng hay giá trị thị trường của từng viên.
Nói cách khác, trong hơn 170.000 viên ấy có thể có những viên đá giá trị cao được khách gửi lại để xử lý, nhưng cũng có thể có rất nhiều đá vụn, đá màu hoặc những viên gần như không còn giá trị thương mại.
📌 Chốt lại: Con số 6.000 đồng/viên không phải “giá đá quý của SJC”. Đây đơn giản là kết quả lấy một giá trị dùng để theo dõi ngoài bảng chia cho số lượng hiện vật. Muốn biết số đá này thực sự đáng giá bao nhiêu, cần thêm thông tin về từng loại đá, trọng lượng, phẩm cấp, quyền sở hữu và giá thị trường.
Nguồn tham khảo: Nhịp sống thị trường
