Xây dựng tiêu chuẩn quốc gia mới cho rau an toàn, gỡ nút thắt cho nông dân

Sau hơn 15 năm triển khai VietGAP nhưng diện tích áp dụng vẫn dưới 1%, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang xây dựng bộ Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) mới về sản xuất, sơ chế rau an toàn theo hướng đơn giản, dễ áp dụng và phù hợp với thực tiễn sản xuất tại Việt Nam.

🥗 Rau xanh là mặt hàng thiết yếu, tác động trực tiếp đến sức khỏe người dân. Tuy nhiên, dù VietGAP đã được triển khai hơn 15 năm, tỷ lệ áp dụng vẫn còn rất thấp. Năm 2025, cả nước có khoảng 1,15 triệu ha trồng rau nhưng diện tích được chứng nhận VietGAP chỉ hơn 8.000 ha, tương đương chưa tới 0,6%.

📉 Theo đánh giá của ngành chức năng, nguyên nhân chủ yếu đến từ chi phí chứng nhận cao, quy trình kỹ thuật phức tạp, nhiều loại hồ sơ và yêu cầu giám sát khiến phần lớn nông hộ, hợp tác xã nhỏ khó tiếp cận.

🌱 Trước thực tế đó, ngày 9/6, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phối hợp với Viện Nghiên cứu Rau quả tổ chức hội thảo lấy ý kiến xây dựng bộ Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) mới dành cho rau ăn lá, rau ăn quả và rau ăn củ/thân.

🔍 Điểm đáng chú ý là bộ tiêu chuẩn mới không nhằm thay thế VietGAP hay các tiêu chuẩn quốc tế như ASEAN GAP, GlobalG.A.P mà kế thừa, điều chỉnh theo hướng phù hợp hơn với điều kiện sản xuất trong nước.

📋 Dự thảo được xây dựng theo mục tiêu “3 giảm - 3 tăng”: giảm chi phí tuân thủ, giảm gánh nặng hồ sơ, giảm sự phức tạp trong quy trình; đồng thời tăng tính thực chất, tăng khả năng áp dụng diện rộng và tăng minh bạch trong truy xuất nguồn gốc.

tctdvn-xay-dung-tieu-chuan-quoc-gia-moi-cho-rau-an-toan-go-nut-that-cho-nong-dan-1781073318.jpg
Bộ tiêu chuẩn mới sẽ cung cấp một quy trình sản xuất và sơ chế đơn giản, dễ hiểu cho nông dân - Ảnh: GP/Đỗ Hương

👨‍🌾 Đại diện nhiều hợp tác xã đánh giá cách tiếp cận mới sẽ giúp giảm chồng chéo giữa các quy trình, bởi phần lớn các nhóm rau đều có những yêu cầu tương đồng về đất trồng, nước tưới, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và truy xuất nguồn gốc.

📲 Một điểm mới quan trọng là tiêu chuẩn sẽ được gắn với các công cụ hỗ trợ như sổ tay kỹ thuật, nhật ký sản xuất đơn giản, bảng kiểm đánh giá và hệ thống truy xuất nguồn gốc số hóa, giúp người dân dễ thực hiện và cơ quan quản lý dễ kiểm tra.

🌍 Trong bối cảnh các thị trường xuất khẩu ngày càng siết chặt các tiêu chuẩn môi trường và phát triển bền vững như EUDR của châu Âu hay các tiêu chuẩn hữu cơ của Mỹ, EU, bộ TCVN mới được kỳ vọng trở thành bước đệm giúp nông dân làm quen với phương thức sản xuất hiện đại trước khi tiếp cận các chứng nhận quốc tế cao hơn.

🚜 Mục tiêu cuối cùng không phải tạo thêm một bộ tiêu chuẩn “trên giấy”, mà là xây dựng một quy trình dễ hiểu, dễ làm và dễ kiểm soát để mở rộng sản xuất rau an toàn trên quy mô toàn quốc, nâng cao chất lượng nông sản và tăng sức cạnh tranh cho ngành rau Việt Nam.

Theo Báo Chính phủ