Theo tờ trình của UBND TP.HCM gửi Ban Thường vụ Đảng ủy UBND TP, Thành phố đề xuất HĐND TP.HCM ban hành nghị quyết, thống nhất giao UBND TP.HCM làm cơ quan có thẩm quyền thực hiện dự án đường sắt đô thị Thủ Thiêm – Long Thành, dù tuyến đi qua địa bàn hai địa phương là TP.HCM và tỉnh Đồng Nai.
Tuyến dài 42km, 20 nhà ga, đi sân bay Long Thành mất khoảng 40 phút
Dự án có chiều dài 42km, bố trí 20 nhà ga và 1 depot. Điểm đầu là ga Thủ Thiêm (phường An Khánh, TP.HCM) và điểm cuối là ga Long Thành tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành (Đồng Nai). Thời gian thực hiện dự kiến từ 2025 đến 2031.
Tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 84.753 tỷ đồng, trong đó chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư chiếm khoảng 5.504 tỷ đồng. Khi hoàn thành, thời gian di chuyển từ trung tâm TP.HCM đến sân bay Long Thành bằng đường sắt chỉ khoảng 40 phút.
Nhà nước lo giải phóng mặt bằng, tách thành dự án công độc lập
Theo UBND TP.HCM, công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư sẽ được thực hiện theo Luật Đường sắt 2025, trong đó Nhà nước đảm bảo toàn bộ kinh phí cho phần này đối với dự án PPP đường sắt.
Cụ thể, TP.HCM và tỉnh Đồng Nai sẽ tách riêng công tác giải phóng mặt bằng thành các dự án đầu tư công độc lập trên địa bàn mỗi địa phương, nhằm đẩy nhanh tiến độ và giảm rủi ro cho nhà đầu tư.
Áp lực kết nối khi sân bay Long Thành sắp khai thác
Theo kế hoạch, sân bay Long Thành giai đoạn 1 sẽ hoàn thành vào tháng 12/2025 và đưa vào khai thác thương mại giữa năm 2026. Tuy nhiên, hệ thống giao thông kết nối từ sân bay này về trung tâm TP.HCM hiện vẫn còn hạn chế, chủ yếu phụ thuộc vào đường bộ.
Do đó, tuyến đường sắt Thủ Thiêm – Long Thành đã được Ban Chỉ đạo các công trình, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt, do Thủ tướng Chính phủ làm Trưởng ban, xác định là dự án ưu tiên đầu tư trong giai đoạn hiện nay.
Theo quy hoạch mạng lưới đường sắt quốc gia, đây là tuyến kết nối chiến lược giữa TP.HCM – Đồng Nai, giúp tăng cường liên kết vùng, giảm áp lực giao thông đường bộ và rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển của hành khách.
Động lực cho Trung tâm Tài chính Quốc tế TP.HCM
UBND TP.HCM cho biết, khi hoàn thành, tuyến metro này không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại của người dân mà còn đáp ứng nhu cầu di chuyển của chuyên gia, nhà đầu tư quốc tế đến làm việc tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam dự kiến đặt tại TP.HCM.
Việc đưa vào vận hành đồng bộ các tuyến metro số 2, đoạn Bến Thành – Thủ Thiêm và tuyến Thủ Thiêm – Long Thành sẽ góp phần hoàn thiện hệ thống đường sắt đô thị, mở ra không gian phát triển mới, thúc đẩy tái thiết đô thị theo hướng bền vững.
TP.HCM cũng đang xem xét giao Tập đoàn Trường Hải (Thaco) nghiên cứu đầu tư tuyến Bến Thành – Thủ Thiêm – Long Thành theo hình thức PPP (hợp đồng BT), với mục tiêu hoàn thành vào khoảng năm 2030.
