📌 Bán vài tiếng mỗi ngày nhưng phải trả tiền thuê cả tháng
Tại phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám, chị Hương – chủ quán bún đậu – cho biết mỗi ngày quán chỉ đông khách khoảng 2 tiếng vào khung giờ trưa. Từ khi Hà Nội siết lại trật tự vỉa hè, quán phải giảm bớt bàn ghế trước cửa khiến lượng khách giảm đáng kể.
Vì vậy, khi nghe thông tin Hà Nội đề xuất cho thuê vỉa hè với mức phí từ 20.000 – 45.000 đồng/m2/tháng, chị cho rằng mức thu theo tháng chưa thực sự hợp lý với những hộ kinh doanh nhỏ lẻ chỉ hoạt động vài tiếng/ngày.
Cùng nỗi lo này, một chủ quán phở gần đó cho biết khách thường chỉ tập trung vào buổi sáng. Nếu phải trả tiền thuê cố định cả tháng cho diện tích lớn nhưng chỉ khai thác trong vài giờ thì bài toán chi phí sẽ rất khó cân đối.
Nhiều tiểu thương mong thành phố có cơ chế linh hoạt hơn như tính phí theo khung giờ hoặc thời gian thực tế sử dụng thay vì thu cứng theo tháng.
☕ Có người lại muốn đóng phí càng sớm càng tốt
Ở chiều ngược lại, nhiều hộ kinh doanh tại khu vực trung tâm như quanh Nhà thờ lớn hay phố cổ lại khá ủng hộ chủ trương này.
Chị Hoàng Thị Hiếu, chủ Hiếu Coffee tại phố Nhà Chung cho biết nếu được sử dụng vỉa hè hợp pháp, các hộ kinh doanh sẽ mạnh dạn đầu tư bàn ghế đẹp hơn thay vì dùng ghế nhựa giá rẻ chỉ để tiện “chạy” lực lượng kiểm tra như hiện nay.
Không ít cửa hàng cho rằng vỉa hè tại khu phố du lịch thực chất đang là một phần giúp thu hút khách hàng và tạo thêm trải nghiệm cho du khách.
Tại khu vực Cầu Giấy, một số hộ kinh doanh thậm chí muốn được thuê hợp pháp để giữ chân khách quen thay vì phải chuyển sang địa điểm khác sau các đợt siết vỉa hè.
⚠️ Chuyên gia cảnh báo dễ phát sinh cơ chế xin - cho
Theo dự thảo của Sở Xây dựng Hà Nội, việc thuê vỉa hè chỉ được thực hiện khi có ít nhất 50% hộ dân và hộ kinh doanh xung quanh đồng thuận.
Quy định này đang gây tranh cãi khá lớn.
KTS Trần Huy Ánh cho rằng tiêu chí trên có thể tạo ra xung đột lợi ích giữa các hộ dân vì không phải ai cũng được hưởng lợi trực tiếp từ việc cho thuê vỉa hè.
Trong khi đó, PGS.TS Lưu Đức Hải nhận định nếu quản lý không chặt, chính sách rất dễ biến tướng thành hợp thức hóa tình trạng lấn chiếm vỉa hè hoặc phát sinh cơ chế xin - cho.
Ông đề xuất Hà Nội nên đấu giá công khai quyền thuê vỉa hè hoặc ưu tiên các hộ kinh doanh lâu năm để đảm bảo công bằng. Đồng thời cần xây dựng bản đồ số quản lý rõ khu vực nào được phép cho thuê để tránh tình trạng thuê một diện tích nhưng lấn chiếm gấp nhiều lần.
💬 Điều tiểu thương sợ nhất: chính sách thay đổi liên tục
Một chủ chuỗi F&B cho biết điều khiến doanh nghiệp lo lắng nhất không phải là tiền thuê, mà là tính ổn định của chính sách.
Sau các đợt mạnh tay dẹp vỉa hè trước đó, nhiều doanh nghiệp đã phải thuê mặt bằng lớn hơn để thích nghi. Nếu giờ chính sách đảo chiều rồi vài tháng sau lại siết tiếp, họ sẽ tiếp tục rơi vào vòng xoáy thay đổi chiến lược kinh doanh.
