Theo Thủ tướng, giá đất là đầu vào của tất cả dự án và cũng là đầu vào của nền kinh tế. Khi giá đất ở mức cao, chi phí của doanh nghiệp sẽ tăng theo.
Chưa dừng lại ở đó, nhà đầu tư còn phải chịu chi phí vay vốn, trong khi quá trình giao đất, hoàn thiện thủ tục hành chính có thể kéo dài. Thời gian dự án càng lâu, chi phí vốn và các khoản phát sinh càng lớn, cuối cùng đều có thể được tính vào giá thành sản phẩm.
“Khi giá đất cao thì tất cả chi phí sẽ cộng vào, chưa kể nhà đầu tư còn phải vay vốn và quy trình giao đất với thủ tục hành chính kéo dài... khiến giá nhà cao”, Thủ tướng nêu.
📌 Nhà nước cần có vai trò điều tiết giá đất
Theo Thủ tướng, muốn kiểm soát giá nhà, không thể chỉ xử lý riêng một yếu tố mà phải thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp.
Một định hướng đáng chú ý là Nhà nước quyết định giá đất trên cơ sở dữ liệu và phương pháp khoa học, công khai, minh bạch, đồng thời kết nối cơ sở dữ liệu đất đai với các cơ sở dữ liệu chuyên ngành.
Thủ tướng nhấn mạnh Nhà nước cần có vai trò quản lý, điều tiết giá đất để kiểm soát chi phí đầu vào.
Song song đó là yêu cầu rút ngắn thủ tục giao đất, cho thuê đất và chuyển mục đích sử dụng đất; phân định rõ trường hợp nào đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án có sử dụng đất và trường hợp nào được giao đất trực tiếp.
“Với giải pháp đồng bộ như vậy mới giảm được chi phí đầu vào, kiểm soát được giá nhà, giá đất”, Thủ tướng nhấn mạnh.
💰 Sẽ nghiên cứu cơ chế điều tiết chênh lệch địa tô
Một vấn đề khác được Chính phủ đặt ra là bổ sung cơ chế điều tiết chênh lệch địa tô, đồng thời xây dựng chính sách tài chính nhằm khuyến khích đưa đất vào sản xuất, kinh doanh, hạn chế tình trạng đầu cơ hoặc bỏ hoang đất đai.
Đối với quy hoạch, định hướng là giảm số lượng quy hoạch, tiến tới tích hợp để địa phương dễ triển khai hơn, nhưng phải đi kèm cơ chế giám sát chặt chẽ nhằm tránh việc tùy tiện điều chỉnh quy hoạch, thay đổi mục đích sử dụng đất.
🤝 Đề xuất người mất đất có thể trở thành cổ đông dự án
Đáng chú ý, tại phiên thảo luận, đại biểu Tạ Đình Thi đề xuất nghiên cứu mô hình mới đối với bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.
Thay vì chỉ nhận một khoản tiền bồi thường một lần, người dân có thể lựa chọn chuyển một phần hoặc toàn bộ giá trị bồi thường thành cổ phần góp vào dự án.
Nếu áp dụng, người có đất bị thu hồi có thể trở thành cổ đông, hưởng cổ tức hoặc lợi ích từ dự án trong dài hạn. Tuy nhiên, đại biểu cũng cho rằng đây là chính sách mới nên cần thí điểm thận trọng, có cơ chế quản lý, giám sát và đặc biệt phải bảo đảm quyền lựa chọn của người dân.
