Nhu cầu nhà ở xã hội gấp 4 lần nguồn cung: Bài toán nhà ở xã hội ngày càng nan giải

Theo dữ liệu từ Sở Quy hoạch - Kiến trúc TP.HCM, nhu cầu nhà ở xã hội tại TP.HCM đến năm 2030 ước tính khoảng 974.000 căn, trong đó 70% đến từ nhóm người thu nhập thấp và công nhân lao động.

Trong khi đó, nguồn cung từ các dự án đã xác định mới đạt khoảng 229.187 căn trên quỹ đất hơn 740 ha, tương đương chưa đến 1/4 nhu cầu thực tế.

📊 Quỹ đất mở rộng nhưng vẫn khó đáp ứng nhu cầu

Thành phố đã bố trí khoảng 1.400 ha đất cho nhà ở xã hội và sau khi mở rộng địa giới, tổng quỹ đất có thể lên tới:

  • 1.700 ha, thậm chí
  • Có thể nghiên cứu tăng lên gần 2.000 ha

Dù đây là nền tảng quan trọng cho giai đoạn 2021–2030, nhưng quy mô này vẫn được đánh giá là khó đáp ứng nhu cầu thực tế đang tăng nhanh.

tctdvn-nhu-cau-nha-o-xa-hoi-gap-4-lan-nguon-cung-bai-toan-nha-o-xa-hoi-ngay-cang-nan-giai-1776828376.jpg

⚠️ Thủ tục pháp lý – điểm nghẽn lớn nhất

Dù danh mục dự án đã được lập, tiến độ triển khai thực tế vẫn chậm hơn kỳ vọng.

Theo doanh nghiệp, quy trình pháp lý:

  • Trên lý thuyết khoảng 132 ngày
  • Thực tế có thể kéo dài gấp 2–3 lần do phải bổ sung, chỉnh sửa hồ sơ

Một dự án nhà ở xã hội phải trải qua nhiều bước:

  • Chấp thuận chủ trương đầu tư
  • Điều chỉnh quy hoạch
  • Chuyển mục đích sử dụng đất
  • Thẩm định, cấp phép xây dựng

Việc chồng chéo thủ tục và phải xin ý kiến nhiều cơ quan khiến tiến độ bị kéo dài đáng kể.

🏗️ Mất 3–4 năm mới có sản phẩm ra thị trường

Theo tính toán của doanh nghiệp:

  • Hoàn tất pháp lý: 18–24 tháng
  • Thi công: khoảng 2 năm

👉 Tổng thời gian triển khai một dự án thường kéo dài 3–4 năm.

Điều này đồng nghĩa:

  • Nguồn cung hiện tại là kết quả của quyết định từ 2–3 năm trước
  • Nếu không tháo gỡ kịp thời, tình trạng thiếu hụt sẽ tiếp diễn trong nhiều năm tới

📉 Nguồn cung thực tế thấp xa mục tiêu

Theo báo cáo:

  • Giai đoạn 2021–2025: hoàn thành khoảng 19.000 căn
  • Mục tiêu đến 2030: 200.000 căn

Riêng năm 2026:

  • Kế hoạch: 28.500 căn
  • Thực tế quý I: chỉ 580 căn, đạt khoảng 2% kế hoạch

Khoảng cách giữa kế hoạch và thực tế đang ngày càng lớn.

💰 Vướng vốn và quy hoạch, nguồn cung càng khó tăng tốc

Ngoài thủ tục, các điểm nghẽn khác gồm:

  • Quy định quy hoạch chưa linh hoạt
  • Khó tiếp cận tín dụng ưu đãi
  • Thiếu nguồn vốn dài hạn

Bên cạnh đó, việc nới điều kiện thu nhập khiến số người đủ điều kiện mua tăng mạnh, càng làm áp lực nguồn cung gia tăng.

🔄 Thành phố nỗ lực tháo gỡ, nhưng cần cải cách mạnh hơn

Sở Xây dựng TP.HCM cho biết đang triển khai nhiều giải pháp:

  • Cắt giảm ít nhất 50% thủ tục hành chính
  • Thành lập tổ công tác xử lý vướng mắc
  • Tổ chức họp định kỳ để đẩy nhanh tiến độ

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng cần:

  • Cho phép thực hiện song song các thủ tục
  • Điều chỉnh cơ chế tài chính linh hoạt
  • Đơn giản hóa quy trình cấp phép