Động thái này diễn ra trong bối cảnh xuất hiện tình trạng một số ngân hàng tăng lãi suất huy động trở lại dù mặt bằng chung đang được định hướng giảm để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
📌 NHNN liên tục phát công văn yêu cầu giảm lãi suất
Theo NHNN, thời gian qua cơ quan này đã chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm ổn định mặt bằng lãi suất thị trường, góp phần kiểm soát lạm phát và hỗ trợ phục hồi kinh tế.
Ngày 30/3/2026, NHNN đã ban hành công văn yêu cầu các tổ chức tín dụng tập trung thực hiện các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất. Tiếp đó, ngày 9/4/2026, NHNN tổ chức cuộc họp với các ngân hàng thương mại để quán triệt chủ trương giảm lãi suất tiền gửi và lãi suất cho vay.
Sau cuộc họp, nhiều ngân hàng đã điều chỉnh giảm lãi suất huy động và cho vay. Trong tháng 4/2026, mặt bằng lãi suất thị trường nhìn chung có xu hướng hạ nhiệt.
🚨 Xuất hiện tình trạng cá biệt tăng lãi suất trở lại
Dù vậy, NHNN cho biết gần đây đã xuất hiện hiện tượng một số tổ chức tín dụng không thực hiện nghiêm túc chỉ đạo, điều chỉnh tăng lãi suất huy động trở lại. Diễn biến này cũng đã được nhiều cơ quan báo chí phản ánh trong thời gian qua.
Trước tình hình đó, ngày 14/5/2026, NHNN tiếp tục ban hành công văn yêu cầu các NHNN khu vực tổ chức kiểm tra việc thực hiện chủ trương giảm lãi suất tại các chi nhánh ngân hàng thương mại trên địa bàn.
Đến ngày 21/5/2026, NHNN tiếp tục có thêm văn bản chỉ đạo các NHNN khu vực tổ chức họp với các ngân hàng để quán triệt việc giảm lãi suất theo đúng chỉ đạo của Thống đốc NHNN.
🔍 Sẽ thanh tra chuyên đề, xử lý nghiêm sai phạm
Theo NHNN, các đơn vị khu vực hiện đang rà soát các chi nhánh ngân hàng có mặt bằng lãi suất huy động và cho vay cao bất thường để đưa vào diện kiểm tra chuyên đề.
Thanh tra NHNN tại các khu vực cũng được yêu cầu lồng ghép nội dung kiểm tra lãi suất vào kế hoạch thanh tra năm 2026 nhằm kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các vi phạm nếu có.
Cơ quan điều hành cho biết thời gian tới sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến lãi suất trên toàn hệ thống, bao gồm cả việc công bố lãi suất cho vay trên website của từng tổ chức tín dụng để có biện pháp điều hành phù hợp.
💰 Áp lực giảm lãi suất vẫn rất lớn
Động thái quyết liệt của NHNN diễn ra trong bối cảnh áp lực hỗ trợ tăng trưởng kinh tế ngày càng lớn, trong khi nhiều doanh nghiệp vẫn gặp khó về dòng tiền và chi phí vốn.
Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, không ít ngân hàng cũng đang chịu áp lực huy động vốn khi cạnh tranh tiền gửi gia tăng, CASA sụt giảm và nhu cầu tín dụng có dấu hiệu phục hồi trở lại trong năm 2026.
Điều này khiến bài toán giảm lãi suất hiện không chỉ là yêu cầu hành chính mà còn là câu chuyện cân bằng giữa tăng trưởng tín dụng, thanh khoản hệ thống và áp lực lợi nhuận của chính các ngân hàng.
