Kita Group đang “nhìn thấy” điều gì khi đầu tư vào Ô tô Giải Phóng – doanh nghiệp âm vốn, lỗ lũy kế gần 360 tỷ?

Doanh nghiệp trăm tỷ chỉ còn chiếc “vỏ”

Tiền thân là CTCP Cơ điện Hà Giang, Ô tô Giải Phóng được thành lập năm 2001, đổi tên năm 2008 và đầu tư nhà máy lắp ráp ô tô rộng 7 ha tại Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy (Vị Xuyên – Hà Giang cũ). Doanh nghiệp từng đăng ký bảo hộ thương hiệu, sở hữu dây chuyền sơn tĩnh điện PPG (Hoa Kỳ) và mạng lưới hơn 70 đại lý trên cả nước.

Tuy nhiên, lợi thế ban đầu không giúp hãng trụ vững. Tính đến cuối năm 2025, Ô tô Giải Phóng đã 13 năm liên tiếp thua lỗ, quy mô nhân sự chỉ còn 44 người, trong đó lao động trực tiếp tại nhà máy chỉ vỏn vẹn 6 người.

Năm 2025, doanh thu tăng vọt lên 115 tỷ đồng – gấp 5 lần năm trước – nhưng công ty vẫn lỗ gần 15 tỷ đồng. Ban lãnh đạo thừa nhận doanh thu chủ yếu đến từ thanh lý hàng tồn kho giá thấp, trong khi chi phí khấu hao nhà máy khiến biên lợi nhuận âm.

“Rỗng ruột” về tài chính

Bảng cân đối kế toán cuối năm 2025 cho thấy bức tranh đáng lo ngại:

• Tổng tài sản: chưa đến 20 tỷ đồng

• Nợ phải trả: gần 86 tỷ đồng (chủ yếu là nợ vay cá nhân)

• Vốn chủ sở hữu: âm gần 66 tỷ đồng

• Lỗ lũy kế: xấp xỉ 360 tỷ đồng

Trên sàn chứng khoán, cổ phiếu GGG giao dịch quanh 2.600 đồng/cp, thuộc diện hạn chế giao dịch, vốn hóa chỉ hơn 76 tỷ đồng. Gần 98% cổ phần nằm trong tay cổ đông cá nhân, lý giải vì sao các khoản vay hiện nay đều đến từ cá nhân, thay vì tổ chức tín dụng.

Bóng dáng Kita Group ngày càng rõ

Dù tình trạng tài chính bị đánh giá là khó có khả năng tự phục hồi, Ô tô Giải Phóng vẫn chưa rơi vào kịch bản phá sản. Ngược lại, doanh nghiệp liên tục nói đến tái cấu trúc – và tâm điểm của quá trình này là Kita Group.

Từ năm 2022, ông Nguyễn Duy Kiên – nhà sáng lập Kita Group – đã tham gia HĐQT và hiện giữ vai trò Chủ tịch HĐQT Ô tô Giải Phóng. Cùng với đó, nhiều lãnh đạo cấp cao của Kita gia tăng hiện diện cả ở quản trị lẫn tài chính.

Cụ thể, ông Trần Tấn Hồng Cương, Phó Tổng Giám đốc Kita Group, đã mua thêm cổ phiếu để nâng tỷ lệ sở hữu lên 5,33%, đồng thời đăng ký mua tiếp 5 triệu cổ phiếu trong đợt phát hành riêng lẻ tới đây nhằm nâng sở hữu lên 12,49%. Ông Đỗ Xuân Cảnh, Chủ tịch HĐQT CTCP Kita Invest, cũng đăng ký mua 5 triệu cổ phiếu để ngồi ghế cổ đông lớn.

Trước đó, ông Vương Văn Tường, Phó Tổng Giám đốc thường trực Kita Group, cũng tham gia cho GGG vay vốn, cho thấy mức độ can dự ngày càng sâu của nhóm này vào quá trình tái cấu trúc doanh nghiệp.

Tại ĐHĐCĐ bất thường tháng 8/2025, GGG thông qua kế hoạch phát hành riêng lẻ 20 triệu cổ phiếu giá 10.000 đồng/cp, dự kiến huy động 200 tỷ đồng để nâng cấp nhà máy. Danh sách nhà đầu tư đăng ký mua phần lớn là các cá nhân, pháp nhân liên quan đến hệ sinh thái Kita.

Đáng chú ý, giữa năm 2025, Kita Group ký thỏa thuận hợp tác với Chery Commercial Vehicle (Trung Quốc) nhằm sản xuất – lắp ráp xe thương mại chạy điện tại chính Nhà máy Ô tô Giải Phóng, với công suất mục tiêu 20.000 xe/năm.

Vì sao Kita chọn một doanh nghiệp “âm vốn”?

Câu hỏi lớn đặt ra là: Vì sao Kita Group – một tập đoàn bất động sản nhiều tham vọng – lại kiên trì với một doanh nghiệp ô tô đang “rỗng ruột”?

Kita Group được biết đến là nhà phát triển bất động sản đô thị gắn với hạ tầng, mô hình TOD và các thương vụ M&A quỹ đất lớn. Những năm gần đây, tập đoàn này bắt đầu mở rộng sang đa ngành, trong đó xe điện – năng lượng được xem là mảnh ghép chiến lược mới.

Trong bức tranh đó, Ô tô Giải Phóng có thể không được nhìn như một hãng xe đúng nghĩa, mà là:

• Pháp nhân sẵn có

• Nhà máy, đất công nghiệp hiện hữu

• Giấy phép, hạ tầng, lịch sử pháp lý đầy đủ

Những yếu tố này giúp rút ngắn đáng kể thời gian và chi phí nếu so với việc xây dựng một pháp nhân sản xuất xe từ đầu.

Gần đây, Kita Group tiếp tục thu hút sự quan tâm của dư luận khi cái tên của tập đoàn này được nhắc tới tại phiên tòa ngày 7/1 xét xử vụ án Tập đoàn Phúc Sơn, liên quan đến hành vi chuyển nhượng trái phép 63ha đất quốc phòng tại Nha Trang.

Tại phiên xét xử, bị cáo Nguyễn Văn Hậu (Hậu “Pháo”) khai đã thống nhất chuyển nhượng cổ phần cho một nhà đầu tư tên Kiên. Theo lời khai, bên nhận chuyển nhượng cam kết thực hiện đầy đủ nghĩa vụ dân sự và bồi thường cho khách hàng theo phán quyết của tòa án. Theo tìm hiểu, nhà đầu tư “Kiên” được nhắc đến là ông Nguyễn Duy Kiên, nhà sáng lập Kita Group.

Trước đó, vào năm 2019, Kita Invest – một pháp nhân thành viên của Kita Group – từng gây chú ý khi trúng đấu giá khu đất hơn 60ha tại quận Bình Thủy (Cần Thơ), khu đất trước đó thuộc sở hữu nhóm doanh nghiệp liên quan đến gia đình ông Trầm Bê. Đáng chú ý, thời điểm trúng đấu giá, Kita Invest mới được thành lập chưa đầy 3 tháng.

Ngay sau thương vụ này, Kita Invest thực hiện chuỗi tăng vốn với tốc độ nhanh hiếm thấy, nâng vốn điều lệ từ 100 tỷ đồng lên 1.150 tỷ đồng, trong đó ông Nguyễn Duy Kiên giữ vai trò Chủ tịch HĐQT.

Tuy nhiên, song hành với quá trình mở rộng quy mô, đòn bẩy tài chính tại Kita Invest cũng tăng mạnh. Theo dữ liệu công bố trên HNX, tại thời điểm 30/6/2025, tổng nợ phải trả của doanh nghiệp dù đã giảm đáng kể nhưng vẫn ở mức 12.393 tỷ đồng, gấp gần 10 lần vốn chủ sở hữu. Cấu trúc tài chính này khiến Kita Invest thường xuyên được xếp vào nhóm doanh nghiệp có mức độ sử dụng đòn bẩy cao trên thị trường.

“Giải cứu” hay chỉ là trạm trung chuyển?

Dù vậy, thực tế cho thấy đến nay, GGG vẫn chưa “có da có thịt”. Vốn chủ sở hữu tiếp tục âm, dòng tiền yếu, hoạt động cốt lõi chưa phục hồi. Việc phát hành cổ phiếu riêng lẻ, chuyển nợ thành vốn hay hợp tác sản xuất xe điện vẫn mới dừng ở kỳ vọng.

Câu hỏi còn bỏ ngỏ là liệu Kita Group sẽ bơm đủ nguồn lực để tái sinh Ô tô Giải Phóng, hay GGG chỉ đóng vai trò “vỏ pháp lý – trạm trung chuyển” trong chiến lược đa ngành của tập đoàn này?

Câu trả lời phụ thuộc vào việc: 200 tỷ đồng dự kiến huy động có thực sự chảy vào nhà máy, hay chỉ đủ duy trì trạng thái “chưa chết” của một doanh nghiệp đã âm vốn suốt 15 năm qua.

Nguồn: https://nguoiquansat.vn/kita-group-lam-gi-o-doanh-nghiep-rong-ruot-mang-ten-o-to-giai-phong-270455.html